حسینیه هدایت لاهیجان در اسناد دولتی پهلوی دوم

در جریان مبارزات انقلابی مردم گیلان با رژیم 1 در اوایل دهه پنجاه خورشیدی  در شهر 1 ساواک وشهربانی به فعالیت ها و آمد وشد های انقلابیون به محلی به نام «1 1 » درخیابان فیض الله خانی مشکوک می شوند  درنتیجه برای این محل  و برخی چهره های شاخصی که بدانجا آمد وشد داشتند ، پرونده ویژه ای باز می کنند ومدام اقدامات ، برنامه ها و ارتباطات آن مرکز را مورد پایش اطلاعاتی وامنیتی قرار داده ومستنداتی از این انقلابیون تهیه وبه ساواک استان ومرکز گزارش می کنند که در ادامه به برخی 1 بجا مانده ازآن دوره اشاره خواهد شد : 

چگونگی تاسیس حسینیه هدایت لاهیحان 

برپایه منابع 1 این مرکز مذهبی در اسفند  سال ۱۳۴۸ خورشیدی درخیابان فیض الله خانی به کوشش آقایان   زین العابدین قربانی ، شیخ محمد کاظم عترتی کوشالی ،حاج علم الهدی نخعی ، شیخ محمد مهدوی سعیدی ،مسعود برق ،حاج تیمور گنجه ای ، حاج مهدی نیک نژاد ، محمدعلی اکرامی ، محمود پرهیزی ، غلامحسین مینویی وکوچک کریمی  ،خانم ها حاجیه زهرا کریم ،فاطمه یوسفی نژاد، طاهره سید بحری ،افضل فلاح چای ،ماهرخ خسرو میدانی ، سکینه توکلی ، صدیقه مجلسی یا مونسی  ،زهرا ابرونی ، زهرا کاشف ، احسان فتحی زاده و فخرالملوک یزدان عاشوری به عنوان هیات موسس شکل گرفت حسب گزارشات شهربانی لاهیجان در انتخابات داخلی این نهاد مذهبی  هیات مدیره سیزده نفره متشکل از سه نفر بازاری ، دو نفر فرهنگی ، یک نفر کشاورز ، یک نفر کارخانه دار  ،دونفر روحانی و چهار نفر ازبانوان خانه دار تعیین شده  واز این جمع  زین العابدین قربانی به عنوان مدیرعامل و علم الهدی نخعی به عنوان رییس هیات مدیره برگزیده شدند.

این موسسه  دارای اساسنامه با چهار فصل ، سی و یک ماده وسه تبصره  بود .در اساسنامه هدف ازتشکیل حسینیه   ایراد سخنرانی های دینی ونشر تعالیم اسلام  با انتشار نشریات دینی اعلام شده است  ازمفاد اساسنامه چنین مستفاد می شود که بنیانگذاران این انجمن مذهبی  قصد داشتند آن را در موسسه ثبت شرکت ها با سرمایه اولیه دویست هزار ریال به صورت رسمی به ثبت برسانند وبرپایه تصویر ی که وجود  دارد در افتتاحیه  آن ازمقامات محلی  ، بزرگان و معتمدین شهر دعوت به عمل آمده است به عبارت دیگر فعالیت های آن  کاملا رسمی ودر  منظر عموم قرارداشت اما علت حساسیت یافتن روی این نهاد مذهبی از سوی مقامات امنیتی به فعالیت ها بعدی  وشاید فعالیت های نهانی برخی اعضای هیات موسس آن مرتبط بود  .تقریبا دوسال پس از تاسیس این موسسه  طی اعلامیه ای که درسطح شهر  و احتمالا در سطح استان پخش می کند و قصد دارد اولین سخنرانی مذهبی  خود را در شانزدهم تیر ۱۳۵۰  با دعوت از مرتضی مطهری به مناسبت شهادت حضرت فاطمه (س) برگزار کند پخش  این اعلامیه درسطح شهر وسایر شهرهای استان واکنش مقامات امنیتی در پی داشت در نتیجه چهاردهم تیرماه همان سال شهربانی استان طی نامه ای به ضمیمه اعلامیه حسینیه یاذشده ، موضوع را به اداره اطلاعات شهربانی کل کشور گزارش می کند اداره اطلاعات شهربانی کل کشور بلافاصله به شهربانی استان تلگرافی دستور می دهد «با نظرساواک محل اقدام ونتیجه را اعلام دارند » درنتیجه این دستور سرگرد فرهمند رییس شهربانی لاهیجان دونسخه دست نویس مشخصات کامل هیات مدیره  و واساسنامه تایپ شده حسینیه را تهیه وشهربانی استان و مرکز ارسال می کند واز مرکز هم جواب می رسد که سخنران دعوت شده « در وقایع خرداد ۱۳۴۲ جز روحانیون دستگیر شده بود که درتاریخ ۲۶تیر۱۳۴۲ از زندان مرخص شده است .» و اضافه می کند که « در پرونده مشارالیه سخنرانی تند وتحریک آمیز قابل توحه مشاهده نمی شود. » بدین ترتیب بود که اجازه سخنرانی به مرتضی مطهری در حسینیه نو بنیاد هدایت لاهیجان داده می شود . البته گزارش مامورمخفی شهربانی از ساختمان حسینیه که گویا نخستین بار مشاهده کرده است ونیز محتوی جلسه سخنرانی جالب توحه است  وی می نویسد : « ساعت ۱۷ عصر روز ۱۳۵۰/۰۴/۱۶ به مناسبت ایام فاطمیه در سالن حسینیه هدایت واقع در خیابان فیض اله خانی لاهیجان مجلس مذهبی تشکیل شده بود آقای شیخ مرتضی مطهری استاد دانشگاه تهران... وارد ودر این جلسه شرکت نمودند . سالن حیسنیه هدایت که طرز جدیدی بناشده است در حدود ۳۰۰ متر مربع مساحت سالن ودارای بالکن جهت استفاده بانوان است که برخلاف مساجد وتکایای دیگر در محوطه سالن صندلی چیده اند وگنجایش حدود ۲۰۰۰نفر جمعیت را دارد وضمنا در قسمت جلوی سالن ، محل سن ، تریبون وبلندگو برای استفاده سخنرانان واقع شده است.»

همچنین در این گزارش آمده که  زین العابدین قربانی بعنوان پیش سخنران گفته   از اهداف تشکیل این مرکز ، آموزش دینی به کودکان وجوانان به منظور ازبین بردن اختلافات سلیقه ای بین نسل جوان و مسن اجتماع است در مورد محتوای سخنان مرتضی مطهری هم نوشته شده « درمورد اصول دین و مذهب ورشد اجتماعی در جامعه اسلامی » بوده است 

یک ماه بعد به مناسبت ولادت حضرت فاطمه ( س) حسینیه هدایت لاهیجان اقدام به دعوت از ناصر مکارم شیرازی جهت سفر به لاهیجان وسخنرانی کرد واعلامیه ای هم در این زمینه در چاپخانه نخعی چاپ ودر سطح شهر توزیع شد  و مجددا سرگرد فرهمند رییس شهربانی لاهیجان موضوع را تلگرافی به رییس اداره اطلاعات شهربانی کل کشور گزارش داد وکسب تکلیف کرد  و اداره اطلاعات شهربانی کل کشور نیز به شهربانی لاهیجان دستور داد  « چون نام آقای ناصر مکارم شیرازی جزو وعاظی است که باسپردن تعهد کتبی اجازه منبر رفتن دارند ، ثبت شده است ،  بنابراین با سپردن تعهد کتبی حق سخنرانی دارد »  از گزارش سرگرد فرهمند چنین بر می آید که ناصر مکارم شیرازی به شهربانی لاهیجان دعوت می شود واز ایشان « تعهد کتبی اخذ گردیده که سخنرانی او منحصرا مربوط به امور مذهبی باشد و از بیان مطالب  تحریک آمیز یا مخالف مصالح عالیه کشور خودداری نماید . » 

بهرحال حسب گزارش شهربانی لاهیحان « در روز ۱۳۵۰/۰۵/۲۰ جمعیت کثیری از اهالی شهر و حومه لاهیجان در حسینیه هدایت حضور بهم رسانیده بودند ابتدا شیخ زین العابدین قربانی در باره تشکیل حسینیه سخنرانی نموده و بعد از ایشان شیخ ناصر مکارم شیرازی در اطراف انقلاب فکری اسلام سخنرانی نمودند. »